{"id":4938,"date":"2019-03-22T22:07:14","date_gmt":"2019-03-22T22:07:14","guid":{"rendered":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/?page_id=4938"},"modified":"2026-04-17T13:01:07","modified_gmt":"2026-04-17T13:01:07","slug":"sogur-daemisogur","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/ordtakasafn\/sogur-daemisogur\/","title":{"rendered":"S\u00f6gur (d\u00e6mis\u00f6gur)"},"content":{"rendered":"<p>Or\u00f0i\u00f0 d\u00e6misaga (\u00e1 ensku: parable) \u00e1 uppruna sinn \u00ed gr\u00edsku or\u00f0i (parabole) sem \u00fe\u00fd\u00f0ir &#8222;a\u00f0 setja eitthva\u00f0 vi\u00f0 hli\u00f0 annars \u00ed \u00fev\u00ed skyni a\u00f0 bera \u00fea\u00f0 saman.&#8220;\u00a0 D\u00e6misaga er venjulega stutt fr\u00e1s\u00f6gn s\u00f6g\u00f0 til \u00feess a\u00f0 koma \u00e1kve\u00f0num bo\u00f0skap til skila.\u00a0 Stundum er d\u00e6misaga a\u00f0eins einst\u00f6k umm\u00e6li sem l\u00edkja einhverju sem f\u00f3lk tekur s\u00e9r fyrir hendur vi\u00f0 eitthvert fyrirbrig\u00f0i \u00ed n\u00e1tt\u00farunni e\u00f0a einhverja algenga hversdagsreynslu manna a\u00f0ra. \u00cd Or\u00f0skvi\u00f0unum 6.6-8 er m\u00f6nnum r\u00e1\u00f0lagt a\u00f0 taka s\u00e9r maurinn til fyrirmyndar; hann aflar vista til a\u00f0 geyma og \u00e1 sama h\u00e1tt \u00e6ttu menn a\u00f0 vera vinnu- og fyrirhyggjusamir.\u00a0Sp\u00e1ma\u00f0urinn Jesaja l\u00edkti \u00cdsraelsm\u00f6nnum samt\u00edma s\u00edns vi\u00f0 v\u00edngar\u00f0 sem\u00a0 engin v\u00ednber bar (Jes 5.1-5), svo a\u00f0 eigandinn h\u00e6tti a\u00f0 hir\u00f0a um hann.\u00a0 Eins mun Gu\u00f0, segir Jesaja, h\u00e6tta a\u00f0 annast \u00cdsraels\u00fej\u00f3\u00f0ina, beri l\u00edf hennar ekki g\u00f3\u00f0an \u00e1v\u00f6xt (geri h\u00fan ekki \u00fea\u00f0 sem r\u00e9tt er).<\/p>\n<p>\u00cd gu\u00f0spj\u00f6llum Matteusar, Mark\u00fasar og L\u00fakasar notar Jes\u00fas gjarnan d\u00e6mis\u00f6gur til \u00feess a\u00f0 l\u00fdsa Gu\u00f0i og \u00fev\u00ed hvers konar l\u00edfernis Gu\u00f0 v\u00e6ntir af \u00feeim sem heyra r\u00edki hans til.\u00a0 Sumar \u00feeirra eru einasta \u00f6rf\u00e1 or\u00f0, eins og t.d. \u00fear sem sagt er a\u00f0 blindur lei\u00f0i blindan (Matt 15.14), e\u00f0a um heimili\u00f0 sem er sj\u00e1lfu s\u00e9r sundur\u00feykkt og f\u00e6r \u00fev\u00ed ekki sta\u00f0ist (Matt 12.25), e\u00f0a um a\u00f0 kasta perlum fyrir sv\u00edn (Matt 7.6), e\u00f0a auga\u00f0 sem lampa l\u00edkamans (Matt 6.22,23).\u00a0 R\u00famlega 40 d\u00e6misagnanna eru stuttar fr\u00e1sagnir, svo sem \u00feegar Jes\u00fas l\u00edkir komu Gu\u00f0s r\u00edkis vi\u00f0 b\u00f3nda sem s\u00e1ir ni\u00f0ur s\u00e6\u00f0i s\u00ednu (Matt 13.3-9), falinn fj\u00e1rsj\u00f3\u00f0 (Matt 13.44) og illgresi me\u00f0al hveitis (Matt 13.24-30).\u00a0 Stundum er b\u00e6tt vi\u00f0 \u00fatsk\u00fdringu sem l\u00fdkur upp merkingu d\u00e6mis\u00f6gunnar, eins og t.d. \u00ed Matt. 13.36-43.\u00a0 \u00datlistunin au\u00f0velda\u00f0i n\u00fdjum l\u00e6risveinum Jes\u00fa a\u00f0 skilja bo\u00f0skap hans.<\/p>\n<p>Af \u00f6\u00f0rum kunnum d\u00e6mis\u00f6gum Jes\u00fa m\u00e1 nefna Miskunnsama Samverjann (L\u00fak 10.30-37), R\u00edka b\u00f3ndann (L\u00fak 12.16-21), Rangl\u00e1ta d\u00f3marann (L\u00fak 18.1-8), Br\u00fa\u00f0kaup konungssonarins (Matt 22.1-10) og T\u00fdndu synina (L\u00fak 15.11-32).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Or\u00f0i\u00f0 d\u00e6misaga (\u00e1 ensku: parable) \u00e1 uppruna sinn \u00ed gr\u00edsku <a href=\"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/ordtakasafn\/sogur-daemisogur\/\"> [&#8230;]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":4827,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-4938","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4938","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4938"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4938\/revisions"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/4827"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/biblian.is\/fraedsla\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4938"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}